Niedziela 18 lutego 2018
0 0

Próżnowaniem poniża się dary natury

Olsztyn ma długą i ciekawą historię, jednak daleko nam do takich „dziejowych” tuzów, jak Kraków, Gdańsk, Poznań, a nawet Zamość czy Sandomierz. W naszych kulturowych zasobach jest jednak postać, która w dużym stopniu niweluje te różnice i której inni mogą nam tylko zazdrościć. To Mikołaj Kopernik – najznakomitszy obywatel naszego miasta.

Od lat staramy się pokazywać związki Mikołaja Kopernika z Olsztynem, eksponując najważniejsze daty z jego życia, zwłaszcza te związane z jego pobytem na Warmii. W roku 2016 obchodziliśmy 500. rocznicę przybycia Mikołaja Kopernika do Olsztyna. Rok później –  500. rocznicę wykonania przez sławnego astronoma na ścianie krużganka olsztyńskiego zamku słynnej tablicy, służącej do wyznaczania równonocy, która jest najcenniejszym „kopernikańskim” eksponatem w Muzeum Warmii i Mazur.

W tym roku akcent położyliśmy na urodziny tego wielkiego astronoma i uczonego, przypadające 19 lutego. To już 545. rocznica – a motywem przewodnim jej obchodów będzie… ekonomia. Jest to tym bardziej zasadne, że właśnie podczas pobytu Kopernika w Olsztynie powstały podwaliny jego prac o sprawności systemu monetarnego.

Ekonomia to równie wielkie, choć nieco mniej znane pole wyjątkowych osiągnięć Mikołaja Kopernika. Rozmyślania na temat systemu pieniężnego doprowadziły ówczesnego administratora dóbr kapituły warmińskiej do napisania kilku traktatów, w których tłumaczył, co to jest moneta, do czego służy i jak nią kierować. W efekcie, w traktacie „O sposobie bicia monety” („Monete cudende ratio”), sformułował prawo wskazujące na wypieranie z rynku pełnowartościowego pieniądza kruszcowego przez emitowanie pieniądza o mniejszej zawartości kruszcu. To prawo, które zrodziło się w Olsztynie, nazywane jest „prawem Kopernika-Greshama”.

Żeby lepiej zrozumieć, z jak wielką postacią mamy do czynienia, warto sobie uzmysłowić, że czas Mikołaja Kopernika to jednocześnie czas żeglarzy-odkrywców: Krzysztofa Kolumba, Ferdynanda Magellana, Vasco da Gamy, najsławniejszych artystów włoskiego renesansu: Leonarda da Vinci, Michała Anioła, Rafaela, myślicieli-reformatorów: Marcina Lutra, Niccolo Machiavellego, Erazma z Rotterdamu, a w Polsce – Andrzeja Frycza Modrzewskiego i Mikołaja Reja, wybitnych pisarzy doby renesansu. Wszyscy oni, to wielcy ówczesnego świata, a On wśród nich – największy!

Promocyjnie działalność Kopernika-astronoma jest w dużej mierze zagospodarowana przez Toruń i Frombork, ale marzy mi się, żeby wykorzystać postać Kopernika właśnie jako wybitnego ekonomistę i największego myśliciela swojej epoki. To dla Olsztyna promocyjne wyzwanie, ale i olbrzymia szansa wizerunkowa. Może uda się kiedyś – to tylko propozycja – przygotować wspólnie ze środowiskami naukowymi miast, w których studiował Kopernik, „Kongres Kopernikański”. Jego wiodącymi tematami byłyby: myśl ekonomiczna i polityka monetarna oraz jej wpływ na zarządzanie – w ujęciu historycznym i współczesnym. Takie małe „kopernikańskie Davos”?

Sądzę, że warto o tym pomyśleć i nie próżnować, bo jak powiedział Kopernik ,,próżnowaniem — poniża się dary natury”. 

Oceń post
Ocen: 0
Zobacz również:

Wasze komentarze (0)

scrollup